TLM: Displayed at HPS STITIGAR

TLM: Displayed at HPS STITIGAR

(Preserved things)

Nali-kali,classroom

Mahileyralli Shikshanada Arivina Kidi- Savitribai Pule

     ªÀÄ»¼ÉAiÀÄgÀ°è ²PÀëtzÀ Cj«£À Qr ºÉÆwÛ¹zÀ - ¸Á«wæ¨Á¬Ä ¥ÀįÉ.

¦æÃwAiÀÄ «zÁåyðUÀ¼É,

               ªÀiÁZÀð 8 £ÀÄß «±Àé ªÀÄ»¼Á ¢£ÀªÀ£ÁßV DZÀj¸À¯ÁUÀÄwÛzÉ. F ¢£À ¸ÀªÀiÁdzÀ°è ªÀÄ»¼ÉAiÀÄgÀ ¸ÁÜ£À-ªÀiÁ£ÀzÀ §UÉÎ ¥Àæwà ªÀµÀðªÀÇ ZÀZÉð £ÀqÉAiÀÄÄvÀÛzÉ. £ÁUÀjPÀ ¸ÀªÀiÁd EA¢UÀÆ ªÀÄ»¼ÉAiÀÄg£ÀÄß £ÀqɹPÉƼÀÄîwÛgÀĪÀ jÃwAiÀÄ°è ¸ÀªÀiÁ£ÀvÉ ¸ÁzsÀåªÁV®è. ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̼ÀÄ, ºÉtÄÚ ºÉvÀÛªÀgÀÄ ¨sÀAiÀÄ ªÀÄvÀÄÛ DvÀAPÀ¢AzÀ §zÀÄPÀĪAvÀºÀÀ WÀl£ÉUÀ¼ÀÄ ªÀgÀ¢AiÀiÁUÀÄwÛªÉ. AiÀiÁPÉ »ÃUÉ ? EAvÀºÀ ¨sÀAiÀÄ ,DvÀAPÀzÀ°è £ÀªÀÄä ¸ÀºÉÆÃzÀjAiÀÄgÀÄ ¨É¼ÉAiÀĨÉÃPÉ ? ªÀÄ»¼ÉAiÀÄgÀ §UÉV£À £ÀªÀÄä ¥ÀƪÁðUÀæºÀ ¦ÃrvÀ zÀȶÖAiÉÄà EAvÀºÀ ¥ÀjuÁªÀÄUÀ½UÉ PÁgÀtªÁUÀÄwÛzAiÉÄ?

         ºËzÀÄ EAzÀÄ ªÀÄ»¼ÉAiÀÄgÀÄ EµÁÖzÀgÀÆ ªÀÄÄPÀÛªÁV ²PÀët ¥ÀqÉAiÀÄĪÀAvÉ DVgÀĪÀÅzÀgÀ »AzÉ §ºÀÄ zÉÆqÀØ ºÉÆÃgÁlªÉà EzÉ. vÀ¯É vÀ¯ÁAvÀgÀ¢AzÀ ¸ÀA¥ÀæzÁAiÀÄzÀ ºÉ¸ÀgÀ°è , eÁw, zsÀªÀÄð-zÉêÀgÀÄUÀ¼À ºÉ¸ÀgÀ°è vÀĽvÀPÉÆ̼ÀUÁVzÀݪÀgÀÄ ²PÀët ¥ÀqÉAiÀÄĪÀÅzÀÄ ¸ÀÄ®¨sÀzÀ ªÀiÁvÁVgÀ°®è. ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̽UÉ ²PÀëtzÀ ºÀQÌ®èzÀ, «zÉå ¥ÀqÉAiÀÄĪÀÅzÉà ªÀĺÁ ¥Á¥ÀªÉA§AwzÀÝ ¸ÀAzÀ¨sÀð. ºÉtÂÚUÉ ªÀÄzÀĪÉAiÉÆAzÉà CAwªÀÄ. CªÀ¼À£ÀÄß ºÉüÀĪÀÅzÀPÉÌ PÉüÀĪÀÅzÀPÉÌ K£ÀÆ E®è J£ÀÄߪÀAvÀºÀ ¸ÀAzÀ¨sÀðzÀ°è eÉÆåÃw¨Á ¥sÀÄ¯É zÀA¥ÀwUÀ¼ÀÄ ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̼À°è ºÉÆwÛ¹zÀ ²PÀëtzÀ Cj«£À Qr EAzÀÄ ¨É¼ÀPÁV ¥À¸Àj¸ÀÄwÛzÉ.

         vÀªÀÄä 9 £Éà ªÀµÀðzÀ°èAiÉÄà eÉÆåÃw¨ÁgÉÆA¢UÉ «ªÁºÀªÁVzÀÝ ¸Á«wæ¨Á¬ÄAiÀĪÀgÀÄ PÀpt ¥Àj±ÀæªÀÄ ªÀÄvÀÄÛ ±ÀæzÉÞ¬ÄAzÀ «zÉåAiÀÄ£ÀÄß zÀQ̹PÉÆAqÀÄ ¥ÀwAiÉÆqÀ£É ¸ÉÃj ¸ÀªÀiÁdzÀ ¥Àæw§l£ÉAiÀÄ£ÀÆß ¯ÉQ̸ÀzÉ ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̽UÉ ²PÀëtzÀ ¨ÁV®£ÀÄß vÉgÉzÀgÀÄ. zÉñÀzÀ ªÉÆzÀ® ²PÀëQ JAzÀÄ JA§ ºÉUÀνPÉUÉ ¥ÁvÀægÁzÀ ¸ÁªÀwæ¨Á¬Ä, eÉÆåÃw¨ÁgÀªÀgÀÄ ¥ÀÄuÉAiÀÄ°è vÉgÉzÀ ªÉÆlÖ ªÉÆzÀ® ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̼À ±Á¯ÉAiÀÄ°è ²PÀëQAiÀiÁV PÉ®¸À ªÀiÁrzÀgÀÄ. D£ÀAvÀgÀ 1448 jAzÀ1852gÀ CªÀ¢üAiÀÄ°è 18 PÀÆÌ ºÉZÀÄÑ GavÀ ±Á¯ÉUÀ¼À£ÀÄß vÉgÉzÀÄ ¸Á«gÁgÀÄ ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̼ÀÄ ªÀÄvÀÄÛ §qÀ ªÀÄPÀ̽UÉ ²PÀët ¤ÃrzÀgÀÄ.

                C£ÉÃPÀ ¸ÁªÀiÁfPÀ C¤µÀÖUÀ¼À£ÀÄß JzÀÄj¹ ¥ÀÄ¯É zÀA¥ÀwUÀ¼ÀÄ GUÀæ ºÉÆÃgÁl £ÀqɹzÀgÀÄ. «zsÀªÉAiÀÄgÀ PÉñÀ ªÀÄÄAqÀ£ÀªÀ£ÀÄß «gÉÆâü¹, CªÀgÀ ¥ÀÄ£Àgï «ªÁºÀªÀ£ÀÄß K¥Àðr¹zÀgÀÄ. ¨Á®å «ªÁºÀªÀ£ÀÄß ¤ªÀÄÆð®£É ªÀiÁqÀ®Ä ¤gÀAvÀgÀ eÁUÀÈw PÁAiÀÄð PÀæªÀÄ DAiÉÆÃf¹zÀgÀÄ. ‘¸ÀvÀå ±ÉÆÃzsÀPÀ ZÀ¼ÀĪÀ½’AiÀÄ ªÀÄÆ®PÀ ªÀÄ»¼ÉAiÀÄgÀ K¼ÉÎUÁV C£ÉÃPÀ PÁAiÀÄðPÀæªÀÄUÀ¼À£ÀÄß ºÁQPÉÆAqÀgÀÄ. CzÀPÁÌVAiÉÄà ¸Á«wæ¨Á¬ÄAiÀĪÀgÀ£ÀÄß ‘DzsÀĤPÀ ¨sÁgÀvÀzÀ ²PÀëtzÀ ªÀiÁvÉ’ JAzÀÆ PÀgÉAiÀįÁUÀÄwÛzÉ. ªÀiÁZÀð 10 ¸Á«wæ¨Á¬Ä ¥sÀįÉAiÀĪÀgÀ d£À䢣À. EAvÀºÀªÀgÀ ¥ÀæAiÀÄvÀßzÀ ¥sÀ®ªÁVAiÉÄà EAzÀÄ £ÀªÀÄä ºÉtÄÚ ªÀÄPÀ̼ÀÄ- ‘²PÀët PÉÆr, £ÀªÀÄä ¸ÁzsÀ£É £ÉÆÃr’ JAzÀÄ ¸ÀªÁ®Ä ºÁPÀÄwÛzÁÝgÉ, ¸Á¢ü¹ vÉÆÃj¸ÀÄwÛzÁÝgÉ.!

Pareekshe: Bhaya bidi,...Khushi padi

                       ¥ÀjÃPÉë : ¨sÀAiÀÄ ©r, N¢£À°è RĶ ¥Àr !

¦æÃwAiÀÄ «zÁåyðUÀ¼É,

                ‘NzÀĪÀÅzÉäzÀÝgÀÆ ¥ÀjÃPÉëUÁV ªÀÄvÀÄÛ CAPÀUÀ½¸ÀĪÀÅzÀPÁÌV’ J£ÀÄߪÀAvÉ ¥sɧæªÀj , ªÀiÁZÀð wAUÀ¼ÀÄ §AvÉAzÀgÉ ¥ÀjÃPÉëAiÀÄ ¨sÀAgÀiÀÄ ¥ÁægÀA¨sÀªÁUÀÄvÀÛzÉ. ‘NzÀĪÀÅzÀÄ KPÉ ?’ ¤ªÀÄä ¸ÉßûvÀgÀ°è PÉ®ªÀÀgÀ£ÀÄß PÉýzÉÝ..¥ÀjÃPÉëAiÀÄ°è ªÀiÁPÀðÀ UÀ½¸ÀĪÀÅzÀPÉÌ JAzÀÄ PÉ®ªÀgÀÄ ºÉýzÀgÉ, ªÀÄvÉÛ PÉ®ªÀgÀÄ ¥Á¸ÁUÀ®Ä J£ÀÄßvÁÛgÉ. AiÀiÁgÀÆ ºÉZÀÄÑ w½zÀÄPÉƼÀî®Ä , RĶ ¥ÀqÀ®Ä JAzÀÄ ºÉýzÀÝ£ÀÄß PÉüÀ°®è. CAzÀgÉ ºÉZÀÄÑ ºÉZÀÄÑ CAPÀ ¥ÀqÉAiÀĨÉÃPÉAzÀÄ AiÀiÁgÉÆà ¤ªÀÄUÉ ºÉýgÀ¨ÉÃPÀÄ JAzÁ¬ÄvÀÄ. C¥Àà, CªÀÄä, UÀÄgÀÄUÀ¼ÀÄ, ±Á¯É »ÃUÉ AiÀiÁgÀ£ÉÆßà RĶ ¥Àr¸ÀĪÀzÀPÁÌV ªÀiÁvÀæ NzÀÄvÉÛêÉAiÉÄ?   PÀ°AiÀÄĪÁV£À RĶVAvÀ PÉÆ£ÉAiÀÄ°è ¹UÀĪÀ CAPÀzÀ ¤jÃPÉëAiÉÄà ºÉZÀÄÑ JAzÁ¬ÄvÀÄ C®èªÉ?

     ¥ÀÄmÁtÂUÀ¼É,  EwÛÃZÉUÉ ±Á¯ÉAiÉÆAzÀPÉÌ ¨sÉÃn¤ÃrzÁUÀ DgÀ£Éà vÀgÀUÀwAiÀÄ ªÀÄPÀ̽UÉ D wAUÀ¼À°è PÀ°vÀ PÀ°PÁA±À PÀÄjvÀÄ ¸ÀgÀ¼À ¥Àæ±Éß PÉýzÉ. CzÀÄ  ¥ÀĸÀÛPÀzÀ ºÉÆgÀV£À DzÀgÉ ±Á¯ÉAiÀÄ D vÀgÀUÀwUÉ ¸ÀA§A¢ü¹zÀÄÝ–‘¤ªÀÄä vÀgÀUÀwAiÀÄ°è EAzÀÄ ºÁdjgÀĪÀ MlÆÖ ªÀÄPÀ̼À°è UÀAqÀÄ ªÀÄPÀ̼À£ÀÄß ©ü£ÀßgÁ²AiÀÄ°è ºÉý’ JAzÉ. D vÀgÀUÀwAiÀÄ°ègÀĪÀ 9 «zÁåyðUÀ¼À°è E§âgÀÄ ¤AiÀÄ«ÄvÀªÁV ±Á¯ÉUÉ §gÀĪÀªÀgÀ®è. G½zÀ K¼ÀÄ «zÁåyðUÀ¼ÀÄ ¸ÁªÀiÁ£ÀåªÁV ±Á¯É vÀ¦à¸ÀĪÀªÀgÀ®è. £Á£ÀÄ PÉýzÀ ¥Àæ±ÉßUÉ vÀPÀët GvÀÛj¹zÀªÀ£ÀÄ M§â£Éà M§â. CªÀ£ÉÆ DUÁUÀ ±Á¯ÉUÉ §gÀĪÀ, CAzÀÄ ±Á¯ÉUÉ §A¢zÀÝ gÀ« ! EzÉÆAzÉà C®è. E£ÉÆßAzÀÄ ªÁåªÀºÁjPÀ ¥Àæ±ÉßUÀÆ CªÀ£Éà ªÉÆzÀ°UÀ£ÁV GvÀÛj¹zÀÝ. ²PÀëPÀgÀ°è CªÀ£À §UÉÎ «ZÁj¹zÀgÉ CªÀ£ÀÄ CAPÀ ¥ÀnÖAiÀÄ°è  PÉÆ£ÉAiÀÄ ¸ÁÜ£zÀ°ègÀĪÀÅzÀÄ w½¬ÄvÀÄ. DzÀgÉ DvÀ PÀ°vÀzÀÝ£ÀÄß vÀ£Àß ¸À¤ßªÉñÀzÀ°è CxÀð ªÀiÁrPÉÆArzÁÝ£ÉÉ.

            CAzÀgÉ ¤vÀåªÀÇ ±Á¯ÉUÉ §gÀĪÀªÀgÀÆ vÀgÀUÀwAiÀÄ°è CAPÀ ¥ÀnÖAiÀÄ°è ¥ÀæxÀªÀÄ ¸ÁÜ£À ¥ÀqÉzÀªÀgÀÆ, J®è ¥ÀjÃPÉëUÀ¼À®Æè GwÛÃtðgÁzÀªÀgÀÆ, ²PÀëPÀjAzÀ eÁtgɤ߹PÉÆAqÀªÀgÀÆ ¥Àæ±ÉßAiÀÄ£ÀÄß vÀPÀëtPÉÌ CxÀð ªÀiÁrPÉƼÀî®Ä  AiÀiÁPÉ ¸ÁzsÀåªÁUÀ°®è ? ¥ÀĸÀÛPÀzÉƼÀV£À ¥Àæ±ÉßAiÀÄ£Éßà PÉýzÀÝgÉ CªÀgÀ°è ºÉaÑ£ÀªÀgÀÄ GvÀÛj¸ÀÄwÛzÀÝgÉãÉÆ. PÀ°PÉAiÀÄ RĶ J£ÀÄߪÀÅzÀÄ ¥ÀĸÀÛPÀ-¥ÀnÖUÀ¼À°è ªÀÄvÉÛ PÉÆ£ÉAiÀÄ°è ¥ÀjÃPÉëAiÉÆA¢UÉ PÀ¼ÉzÀÄ ºÉÆÃUÀÄwÛzÉAiÉÄ ? ºËzÀÄ EAvÀºÀ C£ÉÃPÀ ¥Àæ±ÉßUÀ½UÉ GvÀÛgÀ PÁt¨ÉÃPÁVzÉ. PÀ°PÉ CvÀåAvÀ ¸ÀºÀdªÀÇ ¸ÀAvÀ¸ÀzÁAiÀÄPÀªÀÇ DVzÀÝgÉ ¥ÀjÃPÉëAiÀÄ°è  CAPÀ vÁ£Éà vÁ£ÁV ¹UÀÄvÀÛzÉ. CzÀPÁÌV ¨sÀAiÀÄ¥ÀqÀ¨ÉÃPÁV®è PÉÆ£ÉAiÀÄ ¥sÀ°vÁA±ÀPÁÌV RĶ¬ÄAzÀ PÁAiÀĨÉÃPÀÄ CµÉÖ.